Trách nhiệm hướng dẫn các pháp môn & phương tiện tu hành cho tín đồ

GN - Những năm gần đây, với chính sách mở cửa về tôn giáo của Nhà nước, tình hình Phật giáo ở nước ta trở nên sôi động. Nổi bật nhất là hiện tượng Phật giáo mang màu sắc Mật tông - Kim Cương thừa có nguồn gốc Tây Tạng du nhập, hành đạo ở nhiều tỉnh thành.

Nói đến các vị Lạt-ma liên quan tới Tây Tạng, cách đây khoảng hai mươi năm trước, là những hình ảnh xa lạ đối với đa số Tăng Ni, tín đồ Việt Nam. Nếu các vị có đến thì cũng chỉ âm thầm mang tính thăm viếng cá nhân, hoặc du lịch, và dĩ nhiên cũng hiếm thấy.

Mười năm trở lại đây, tình hình đó đã có một sự thay đổi sâu sắc, khiến người quan sát cảm nhận đó là sự chuyển biến ngoạn mục trong sinh hoạt của Phật giáo.

Những cuộc thăm viếng không còn khó khăn, giới hạn mà được hợp thức hóa qua các cuộc gặp gỡ lãnh đạo Chính phủ, thăm viếng Giáo hội, qua các sự kiện cầu siêu cho anh hùng liệt sĩ, cầu quốc thái dân an, giao lưu văn hóa… được làm truyền thông rất hiệu quả, qua nhiều kênh, đặc biệt là qua kênh đài truyền hình quốc gia VTV.

Nhiều mỹ từ tôn xưng cũng được truyền bá thành công qua tổng hợp nhiều phương thức truyền thông, như sách vở, băng đĩa, phim tài liệu, tờ rơi… phát đến tận các chùa lớn nhỏ khắp nơi. Ngoài các danh xưng giáo phẩm quen thuộc của Phật giáo Việt Nam, gần đây du nhập thêm các mỹ từ như “Đức Pháp Vương” - vốn được dùng để tôn xưng Đức Phật, hay “Nhiếp Chính Vương”, hoặc tôn xưng các vị là “hóa thân chân thật của Đức Quan Thế Âm”, v.v… khiến không ít người thắc mắc.

Đặc điểm của Phật giáo Phát triển là khi đến đâu thì hòa mình vào nền văn hóa bản xứ, mang màu sắc của nền văn hóa đó. Nội dung giáo lý căn bản là thống nhất, nhưng phương thức hành trì và hình thức tín ngưỡng, lễ nghi chắc chắn có sự khác biệt tùy theo phong thổ ở mỗi quốc độ, bởi tính linh hoạt, phương tiện thiện xảo của Phật giáo Đại thừa. Có như vậy chúng ta mới thấy rằng văn hóa Phật giáo Việt Nam khác với văn hóa Phật giáo Tây Tạng, khác với Phật giáo Trung Quốc hay Phật giáo Nhật Bản.

Việc giao lưu là cần thiết, nhưng giao lưu để nhận ra mình, thấy được thế mạnh và sự hạn chế của mình để điều chỉnh nhằm phát huy những giá trị của truyền thống, nếu không như vậy cũng chỉ là trào lưu thị ngoại mà thôi.

Người ta thường dẫn ý rằng Phật giáo có tám vạn bốn ngàn pháp môn tu tập, tùy duyên mặc cho mỗi người có một sự chọn lựa, nên tự do du nhập, truyền bá những gì mình nếu có nhu cầu. Điều đó là không hợp lý, bởi lẽ tu tập là một quá trình có sự hướng dẫn cụ thể, khi chưa có sự nhận thức - kinh nghiệm căn bản, mà được tiếp xúc quá nhiều nguồn thì tai hại cũng như câu chuyện người đẽo cày giữa đường được kể lại trong kho tàng truyện ngụ ngôn Việt Nam.

Thay đổi một thói quen hành vi đã là khó, càng khó hơn khi làm thay đổi một nếp tín ngưỡng, đức tin của con người.

Giáo hội Phật giáo Việt Nam với vai trò “là chủ thể kế thừa lịch sử hàng ngàn năm của Phật giáo Việt Nam” như đã khẳng định trong lời nói đầu của Hiến chương, thiết nghĩ Giáo hội cần có sự quan tâm hướng dẫn các pháp môn và phương tiện tu hành đúng Chánh pháp và phù hợp với truyền thống, thời đại. Việc đó có thể nói là Phật sự quan trọng vào bậc nhất, “trước các Phật sự”, như lời chư tôn đức giáo phẩm tiền bối đã đề cập từ thời chấn hưng Phật giáo nửa đầu thế kỷ XX.

>> Xem thêm: HT.Thích Thiện Tánh nói về việc sử dụng tôn hiệu "Pháp Vương"

Diệu Nghiêm

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Quang cảnh phiên họp

Đà Nẵng: Ban Thường trực Ban Trị sự Phật giáo thành phố họp triển khai Phật sự cuối năm 2026

GNO - Ngày 17-11, tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Pháp Lâm (P.Hải Châu), Ban Thường trực Ban Trị sự GHPGVN TP.Đà Nẵng tổ chức phiên họp báo cáo kết quả Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031, triển khai các Phật sự cuối năm 2026 và phương hướng hoạt động năm 2027.
Báo Giác Ngộ số 1379: Những giá trị cao quý của Phật giáo trở thành phần quan trọng bản sắc văn hóa dân tộc

Báo Giác Ngộ số 1379: Những giá trị cao quý của Phật giáo trở thành phần quan trọng bản sắc văn hóa dân tộc

GNO - Một trong những nội dung đáng quan tâm trên số báo Giác Ngộ tuần này là bài phát biểu của Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam (1981-2026) được tổ chức ở Cơ sở II - Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM.
Chùa Dâu (Thuận Thành, Bắc Ninh)

Quan hệ Ấn Độ và Việt Nam từ góc độ sức mạnh mềm ngoại giao văn hóa Phật giáo

NSGN - Trên nền tảng của chính sách “Hành động phía Đông”, sách lược ngoại giao văn hóa Phật giáo được Thủ tướng Narendra Modi vận dụng như một sức mạnh mềm để đẩy mạnh những nối kết văn hóa và tâm linh giữa Ấn Độ và châu Á; từ đó, tạo nền tảng phát triển các mối quan hệ, gia tăng tầm ảnh hưởng trong khu vực.

Thông tin hàng ngày