Chiều 20-3, ông Phan Chí Hiếu, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam làm việc với Viện Nghiên cứu Hán Nôm, yêu cầu làm rõ thông tin việc số lượng lớn sách của viện bị cho là mất.

Tối cùng ngày, Viện Nghiên cứu Hán Nôm ra thông cáo, không dùng từ "mất" mà chỉ ghi "thiếu". Theo đại diện Viện, hồi giữa tháng 3, hội đồng kiểm kê báo cáo việc kho Sưu tầm của viện thiếu 121 cuốn sách, gồm cả 11 cuốn thuộc danh sách báo mất thất thoát năm ngoái. Ngoài ra, có 339 quyển đã vào sổ nhưng lẫn lộn ký hiệu, chưa xác định rõ 121 sách thiếu có nằm trong số này hay không. Nhóm kiểm kê cũng rà soát toàn bộ 17.712 sách trong kho và xác định có 877 quyển (5%) bị hư hỏng nặng.

Viện đang mời các chuyên gia tham gia đối chiếu sách bị lẫn ký hiệu với các sách thiếu để sàng lọc, đồng thời lập hội đồng đánh giá tình trạng hư hại nhằm tìm phương án xử lý.

Một tài liệu Hán Nôm được số hoá - Ảnh: Viện Nghiên cứu Hán Nôm

Hồi tháng 12-2022, Viện Nghiên cứu Hán Nôm thông báo thất lạc 25 cuốn, trong đó có bốn cuốn Toàn Việt thi lục, thuộc ba bộ khác nhau, do Lê Quý Đôn biên soạn, Việt âm thi tập do nhà sử học Phan Phu Tiên và Thị Ngự sử Chu Xa kế tục biên soạn. Các cuốn sách bị thất thoát vốn đã có bản scan màu, bản photocopy, được thực hiện từ trước (tức nội dung sách không bị mất).

Đại diện Viện khi đó cho biết ưu tiên tìm kiếm sách thất lạc, bao gồm việc rà soát trên giá một lần nữa để tránh tình trạng sách bị lẫn. Viện đã có công văn mời cơ quan an ninh điều tra, hiện vẫn chưa có kết quả.

Một trang "Toàn Việt thi lục" được thông báo mất, hồi 2022 - Ảnh: Viện Nghiên cứu Hán Nôm

Viện Nghiên cứu Hán Nôm trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, là nơi tổ chức nghiên cứu, khai thác và biên dịch, xuất bản di sản Hán Nôm của dân tộc, đào tạo cán bộ nghiên cứu, sưu tầm, bảo quản, phục chế, nhân bản, góp phần phát triển văn hóa của dân tộc. Kho sách Viện Nghiên cứu Hán Nôm được Nhà nước giao quản lý là tài sản quốc gia quý giá, kế thừa các kho sách cổ mà Viện Viễn Đông Bác Cổ sưu tập được.

Viện là đơn vị bảo quản các tài liệu Hán Nôm gồm gần 35.000 cuốn sách và gần 60.000 thác bản văn bia đã có biên mục; đồng thời mở cửa thư viện để các tổ chức, nhà nghiên cứu và các cá nhân trong và ngoài nước quan tâm đến văn bản cổ của dân tộc có cơ hội tiếp cận tài liệu.

Theo quy định tại đơn vị này, nhằm mục tiêu bảo quản các tài liệu quý hiếm, tài liệu gốc đều được lưu tại Phòng Bảo quản. Viện tổ chức phục vụ bạn đọc nghiên cứu chủ yếu thông qua bản photocopy, bạn đọc muốn tiếp cận tài liệu gốc cần có phê duyệt bằng văn bản của lãnh đạo Viện.