Robert Thurman nói về chánh niệm

GNO - Robert Thurman, một học giả nghiên cứu thiền chánh niệm và Phật giáo Tây Tạng, có buổi nói chuyện ở Toronto vào 15-2 vừa qua.

Có bao giờ bạn nhận ra rằng mình đã đọc các trang trong một cuốn sách mà không tiếp thu được bất cứ từ ngữ hay ý nghĩa nào trong đó?

Đó là một ví dụ về việc sống không có chánh niệm.

Robert Thurman (ảnh), 72 tuổi, người dân New York có 50 năm nghiên cứu và giảng dạy Phật giáo Tây Tạng bắt đầu câu chuyện như thế.

Các giáo sư nghiên cứu tôn giáo tại Đại học Columbia và tác giả đã nói về truyền thống của chánh niệm và làm thế nào mà nó có thể thể thích nghi trong xã hội ngày nay tại Học viện Y học cổ truyền Toronto vào ngày 15-2.

Dưới đây là cuộc trò chuyện giữa phóng viên của The Star với Thurman tại nhà riêng của ông tại Catskill.

Chánh niệm là gì?

- Chánh niệm là từ để chỉ cho sự ghi nhớ - nhớ bạn đang ở đâu trong hiện tại, thay vì suy đi nghĩ lại trong tâm trí của bạn về một điều gì đó đã xảy ra với bạn hay tưởng tượng về tương lai.

Tại sao nó lại quan trọng?

- Nó làm tăng sức mạnh tập trung của bạn. Nó giúp con người giảm huyết áp, giảm stress. Mọi người chắc chắn có thể sẽ học tốt hơn khi họ tập trung tốt hơn. Nó trở thành một sự can thiệp y tế quan trọng, một phần của phong trào tự lực về sức khỏe, cơ thể và tâm trí của bạn.

Sợ hãi xuất hiện khi bạn lo lắng về những gì sẽ xảy ra với bạn. Hãy tập trung vào hiện tại và bạn sẽ không có thời gian để suy nghĩ và giúp cho tâm trí của bạn ra khỏi sự sợ hãi. Chánh niệm không chỉ là thiền, đó là một công cụ để làm cho bạn lưu tâm nhiều hơn về tất cả mọi thứ.

Chúng ta cho rằng trẻ em vốn đã có sự lưu tâm, nhưng chánh niệm lại được kết hợp thêm trong một số trường học. Tại sao nó lại quan trọng đối với trẻ em?

- Trong nền văn hóa điện tử và thương mại hóa rất mạnh mẽ của chúng ta, tôi không nghĩ rằng đó là điều chính xác khi nói rằng trẻ em vốn tự nhiên đã tập trung và tỉnh thức. Chúng xem truyền hình hàng giờ mỗi ngày từ khi còn nhỏ. Chúng đang rất phân tâm và đó là một điều tiêu cực từ khi còn nhỏ. Phát triển sức mạnh của sự tập trung không phải là một cái gì đó mà chúng ta làm trong giáo dục.

Tại sao ông lại nghĩ chúng ta đã trở nên mất sự lưu tâm?

- Đó là bởi vì xã hội công nghiệp và văn hóa của chúng ta. Bạn được kêu gọi tìm hiểu những gì mà bạn giỏi về nó, làm điều đó và có hiệu quả.

Một vài cách đơn giản mà mọi người có thể kết hợp chánh niệm vào đời sống hàng ngày của họ là gì?

- Cách đơn giản nhất là dành thời gian cho việc không sử dụng điện thoại di động. Hãy ngừng làm việc trong một khoảng thời gian nào đó trong ngày, 10 phút, hãy gác điện thoại, màn hình và bàn phím và chỉ cần đếm hơi thở của mình, từ 1 đến 10.

Tâm trí có thể sẽ bị phân tâm trước khi đếm đến 3, bởi lo lắng rằng “Tôi sẽ đáp ứng được hạn ngạch của mình?” Hay “Mấy giờ rồi?” Hay nhớ rằng “Ai đó đã thô lỗ với tôi trong giờ giải lao”.

Phải học cách tách khỏi đó và mang tâm trí trở lại với hơi thở. Mỗi ngày làm một ít như vậy giống như thực hiện một bài thể dục mềm dẻo.

Văn Công Hưng (Theo The Star)