Theo Đài ABC (Úc), bức tượng Phật được làm bằng đồng, cao 15cm, đã chính thức được bàn giao cho các đại diện lãnh sự Trung Quốc trong một buổi lễ diễn ra tại thị trấn ven biển Denham, vịnh Shark vào ngày 13-10.

Cổ vật này sẽ được đưa về Trung Quốc để tiếp tục giám định nhằm xác định nguồn gốc lịch sử, trước khi được trưng bày tại một bảo tàng ở Bắc Kinh.

Lãnh sự Trung Quốc Guannan Liu (trái) và Quyền tổng Lãnh sự Wang Fengzhong (cầm tượng) cùng với Shayne Thomson và Leon Deschamps (ngoài cùng bên phải), tại lễ bàn giao ngày 13-10 - Ảnh: ABC

Hai người phát hiện bức tượng là ông Leon Deschamps và ông Shayne Thomson đã khai quật cổ vật này vào năm 2018 khi đang thử nghiệm thiết bị dò kim loại trong khu vực.

Kể từ thời điểm đó, cả hai luôn bày tỏ nguyện vọng trao trả bức tượng cho phía Trung Quốc như một cử chỉ thể hiện thiện chí.

Ông Simon Wu, Chủ tịch Hội Hữu nghị Úc - Trung bang Tây Úc, đánh giá việc trao trả này là một hành động vô cùng hào hiệp.

“Sự kiện hôm nay là minh chứng cho thấy chúng ta có thể gắn kết các nền văn hóa, quốc gia và con người lại với nhau chỉ thông qua một đồ vật nhỏ bé. Điều này thể hiện sự tôn trọng và thiện chí.", ông Wu nói.

Bức tượng này được cho là cổ vật Trung Quốc lâu đời nhất từng được phát hiện tại Úc. Chuyên gia nghệ thuật châu Á Lee Young đã giám định bức tượng là cổ vật nguyên bản thuộc thời nhà Minh (1368-1644). Tuy nhiên, nguyên do cổ vật này trôi dạt đến Úc vẫn là một dấu hỏi lớn.

Bức tượng khi được tìm thấy dưới lớp cát đỏ ở vịnh Shark - Ảnh: ABC

Một số phương tiện truyền thông suy đoán rằng bức tượng có thể đã được mang theo trên hạm đội kho báu của nhà hàng hải nổi tiếng thế kỷ XV Trịnh Hòa. Dẫu vậy, không có bất kỳ bằng chứng lịch sử nào cho thấy ông từng đặt chân đến Úc.

Một giả thuyết có tính thuyết phục cao hơn cho rằng bức tượng đã đến Úc cùng với những người thợ lặn ngọc trai và ngư dân gốc Hoa vào thế kỷ XIX, theo báo South China Morning Post.

Vịnh Shark từng là nơi khởi nguồn của ngành công nghiệp khai thác ngọc trai tại Tây Úc, một ngành nghề phụ thuộc rất lớn vào lực lượng lao động là người Mã Lai, người Hoa và thổ dân Úc.

Đài ABC cho biết bức tượng Phật sẽ được đưa trở lại Trung Quốc cùng với một ít đất đỏ đặc trưng của vịnh Shark và một chiếc vỏ ngọc trai vàng.

Trước đó, vào năm 2023, Chính phủ Úc cũng đã trao trả một lô di vật văn hóa có giá trị cho Trung Quốc, bao gồm các hiện vật bị hải quan tịch thu, cũng như các tác phẩm do Phòng trưng bày quốc gia Úc và một cá nhân hiến tặng.