Nụ cười trên đỉnh non thiêng

Nét mới ở Thiền viện chùa Phật Lớn:

Chùa Phật Lớn (xã An Hảo, huyện Tịnh Biên, An Giang) được hình thành từ năm 1911, nơi có phong cảnh sơn thủy hữu tình và là nơi chiêm bái, vun bồi tâm linh cho đồng bào Phật tử miền Tây Nam bộ. Chùa Phật Lớn gắn liền với tên tuổi những thắng tích hùng vĩ, kỳ bí của nhiều ngọn núi chung quanh, của những ẩn sĩ. Chùa có tên là Phật Lớn bởi chùa có pho tượng Bổn sư lớn nhất so với các ngọn núi khác ở vùng Thất sơn. Trải qua hơn 200 năm tuổi, chùa đã có sức mạnh khơi nguồn trong đời sống của đồng bào miệt đồng bằng Nam Bộ.

Hiện nay, chùa Phật Lớn (mang tên mới Thiền viện chùa Phật Lớn) đã mang một dáng vẻ mới bởi nhiều đổi thay và biến thiên của xã hội hiện đại, nhu cầu tín ngưỡng của đồng bào các tỉnh miền Tây và miền Đông Nam Bộ ngày một cao, lượng khách hành hương đến viếng, lễ bái chùa Phật Lớn ngày càng đông. Xuất phát từ nhu cầu đó, Ban quản tự chùa Phật Lớn (BQT) đã có kế hoạch trùng tu và xây dựng thêm nhiều hạng mục nhằm trùng hưng ngôi Tam Bảo đã bị xuống cấp theo thời gian.

Tượng Đức Phật Di Lặc cao nhất Thiên Cấm Sơn

Tháng 10-2003, chùa Phật Lớn đã thi công tượng Đức Phật Di Lặc bằng bê tông cốt thép cao 33,60 mét, nặng 40 tấn do điêu khắc gia Thụy Lam thực hiện. Tôn tượng được đánh giá là công trình mỹ thuật, kiến trúc tôn giáo độc đáo mang thẩm mỹ Việt qua sự thanh thoát ở gương mặt, dáng người và đặc biệt các đường nét trên gương mặt toát lên nét từ bi, hỷ xả. Tượng được tôn trí trên khuôn viên rộng 2 ha, sừng sững giữa bốn bề cây xanh, bao phủ bởi núi non và mặt hướng thẳng ra hồ Thủy Liêm xanh biếc. Khách hành hương tin rằng pho tượng Di Lặc trên núi Cấm có một sức hút kỳ lạ, khi nhìn nụ cười của ngài sẽ được xóa tan mọi ưu phiền.

Tháng 11-2007, BQT đã khởi công xây dựng ngôi chánh điện với diện tích 620m2. Chánh điện tọa lạc trên phần đất cao hướng mặt ra phía Tây, soi mình về phía hồ Thủy Liêm có sức chứa 60.000m3 nước, đủ cung cấp nước cho 500 hộ gia đình quanh vùng. Chánh điện mới được xây dựng theo kiến trúc Việt, mái cong, hiện nay chánh điện đã xong giai đoạn thô và sắp tới BQT sẽ thực hiện nghi thức an vị Phật và nghi thức cầu quốc thái dân an. Ông Ba Ban, Phó BQT cho biết: "Nhờ các cấp chính quyền hết lòng hỗ trợ, các nhà mạnh thường quân, Phật tử, khách hành hương khắp nơi đã đến chung tay góp phần công đức nên BQT mạnh dạn khởi công xây dựng. Và cũng nhờ những tấm lòng vì Tam Bảo mà pho tượng Bổn sư bằng đồng cao 2,2 m, ngang 1,6m, nặng 2,5 tấn sắp tới sẽ được an vị tôn trí tại ngôi Chánh điện. Ngoài ra,  tượng Tổ sư Đạt Ma bằng đồng cao 1,8m; nặng 500kg; hai tượng Hộ Pháp bằng đá Non Nước; tượng Quán Thế Âm và Bồ tát Địa Tạng bằng đá Non Nước cao 2,6m cũng đã được các nhà mạnh thường quân hỷ cúng.

Đặc biệt, hiện nay chùa Phật Lớn đang tôn trí bộ đỉnh hương trúc hóa long bằng đồng cổ được chế tác rất độc đáo và tinh xảo, là của gia bảo của dòng họ đúc đồng phường đúc Huế. Hiện nay do ông Nguyễn Kim, hậu duệ đời thứ ba của dòng họ lưu giữ. Theo ông Kim, bộ đỉnh hương trúc hóa long này được phục tác năm 1989, dự hội thi mỹ thuật tại Hà Nội và được Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình tận tay trao huy chương vàng. Theo nguyện vọng của gia đình ông Nguyễn Kim, bộ đỉnh hương trúc hóa long tôn trí tại chùa Phật Lớn nhằm lưu giữ lâu dài. Theo ông Ban, Phó BQT, bộ đỉnh hương (trị giá 222 triệu đồng) sẽ được tôn trí tại chùa Phật Lớn và nếu có mạnh thường quân hỷ cúng thì ông Kim sẽ nhường lại.

Dịp Rằm tháng 10 Âl sắp tới, chùa Phật Lớn sẽ thực hiện nghi thức an vị Phật, đây sẽ là dịp để Phật tử quy tụ cùng hoan hỷ đón nhận niềm kính ngưỡng dâng lên Đức Phật và góp công đức, tiếp tục trợ duyên cho BQT thực hiện hoài bão xây dựng một ngôi Tam bảo trang nghiêm trên non cao k ỳ vĩ. Trong tổng thể công trình của Thiền viện chùa Phật Lớn trên mặt bằng 13.160m2, diện tích sàn xây dựng 5.962m2 gồm 15 hạng mục: Chánh điện, hữu điện, tả điện, trai đường, sân, bờ kè, tháp thủy tạ, nội thất bên trong pho tượng Di Lặc... dự kiến khoảng 33 tỷ đồng. Với mong muốn xây dựng nơi đây là một công trình văn hóa tâm linh, du lịch... BQT muốn góp phần để giữ gìn những giá trị truyền thống của một vùng đất linh thiêng mang đậm dấu ấn Phật nhân gian của vùng đất miền Tây Nam bộ. Sắp tới, để công trình tiếp tục được thực hiện sẽ còn phải nhờ rất nhiều vào những tấm lòng, sự chung tay góp sức của mọi người.

Với nhiều lợi thế về thời tiết ôn hòa, nhiều thắng cảnh hữu tình nổi tiếng từ năm 2005, ngành du lịch tỉnh An Giang đã cho xây dựng con đường bê tông rộng dẫn từ chân núi lên đến chùa Phật Lớn. Vài năm tới, khi công trình chùa Phật Lớn hoàn thành, cùng với thắng tích Phật giáo chùa Vạn Linh, cộng với phong cảnh, núi non kỳ vĩ... mỹ thuật và kiến tôn trúc tôn giáo lớn nhất từ trước đến nay trên vùng Bảy núi sẽ là nét đẹp hài hòa. Đó là khu du lịch sinh thái, văn hoá tâm linh, một dấu son của PG nổi bật trên nền xanh thẫm của rừng cây trăm năm, cổ thụ.               

70 năm làm một ông Từ

Vượt qua con đường ngoằn ngoèo dốc đứng, chúng tôi mới đến được căn nhà gỗ nhỏ giữa lưng chừng núi, nơi ông dừng chân và nghỉ ngơi lúc tuổi đã về chiều. Ông ngồi trên chiếc võng đu đưa theo nhịp chân, mắt nhìn bao quát ra những vạt rừng xanh thẫm nhưng không gợn một chút u hoài. Ở tuổi 94 nhưng ông vẫn quắc thước với đôi mắt tinh anh, nụ cười hiền, hàm râu dài trắng cước, đầu đội khăn rằn và bộ đồ nâu thanh đạm. Ông bảo: "Nói về rừng núi linh thiêng này thì nói cả đời, không thể hết được”.

Ông Từ già 94 tuổi là Nguyễn Văn Y, tự Ba Lưới,

Là người gốc Chợ Mới (An Giang), từ nhỏ cầu đạo với Bửu Sơn Kỳ Hương nhưng đến tuổi 16, 17 thì ông bỗng dưng chán cảnh đông đúc và với một chút phiêu lưu của tuổi trẻ mà ông lần lên rừng thiêng nước độc để tu. Lúc ấy người ở núi Cấm chỉ đếm trên đầu ngón tay. Hơn hai mươi năm sống đời sống khổ hạnh của một vị ẩn sĩ trong thâm sơn, ông cũng hiểu rằng chỉ có nơi này là phù hợp với người tu có chí nguyện như ông. Rừng núi vắng vẻ, hoang tịch và đầy bất trắc với thân phận bé nhỏ giữa đại ngàn hiểm trở càng cho ông chí tu thân. Có bạn đồng tu, ông bắt đầu luyện võ, khí công và học chữa bệnh, mục đích để tự giúp mình tránh khỏi bệnh tật và thú dữ. Ông bảo, ở chốn thâm sơn là vậy chẳng ai là thầy và chẳng ai là trò, cứ thế mà học lẫn nhau thôi, cũng như tu đối với ông chỉ gói gọn ở: "Căn cốt hiền lành, tu là tu thân, tu là tịnh tâm”.

Rồi ông ra đời làm một cư sơn bình thường, nhưng cốt cách của một ẩn sĩ trong ông luôn thức dậy, ông vẫn tu nhưng với một hình thức khác, một "cư sơn đạo sĩ”. Cũng từ đó, nhiều huyền thoại về ông với tài bốc thuốc cứu người ở Năm non Bảy núi và khắp đồng bằng, 2 lần đánh rắn hổ mây cứu người (có lần ông đối diện với con 140 kg và lần sau là con 60 kg) ông giết chúng và đem chôn trên núi.

Trong ký ức của ông, chùa Phật Lớn khi xưa là cái am nhỏ, hiểm trở và linh thiêng lắm. Núi Cấm đúng với tên gọi của nó rất hiểm trở, lên xuống khó khăn và rất hoang vắng. Ông kể vanh vách những giai đoạn lịch sử của chùa từ thời người lập am cho đến thời hoang phế, chùa Phật Lớn là ngôi am nhỏ thờ Phật mà ông là người thường xuyên lui tới thắp hương lạy Phật. Năm 1975, ông được xem là người trực tiếp coi sóc chùa Phật Lớn. Tính ra đến nay đã 70 năm, cuộc đời ông đã gắn với sự thăng trầm của ngôi Tam Bảo trên Thiên Cấm sơn này.

Tâm nguyện lớn nhất của ông hiện tại là xây cất lại chùa Phật Lớn cho trang nghiêm, không phải để hưởng lợi mà để có chỗ cho bà con khắp nơi về chiêm bái. Ông nói rõ rằng, tu giải thoát đâu phải nhờ Phật to, chùa lớn mà phải biết pháp Phật: Người tu không chùa, không am là người tu giải thoát. Người tu không chùa, không am mà trung chánh cũng thành cư sơn đạo sĩ như thường. Rồi ông lại khẳng định: Nói vậy chứ chùa to, Phật lớn bây giờ cũng cần, cần cho mọi người có nơi có chốn mà về tu, học đạo.

Ông Ba Ban, Phó BQT chùa Phật Lớn cho biết thêm: Chính nhờ đức độ của ông mà chùa Phật Lớn mới có nhiều duyên lành, có cơ hội trùng tu. Chúng tôi biết rằng tâm nguyện lớn nhất của ông là việc trùng tu, xây dựng ngôi Thiền viện chùa Phật Lớn để mọi người có thể đến lễ bái. Khi đó, ông mới thật sự thảnh thơi.

Chánh điện chùa Phật lớn trong giai đoạn thi công

Nhiều người ở miệt Bảy Núi vẫn gọi ông với nhiều danh xưng tôn kính:  là kỳ nhân, vị đạo sĩ cuối cùng trên Thất sơn, thần y hay người hùng giết hổ mây... nhưng tôi vẫn thích gọi ông là ông Từ theo một nghĩa đen rất lành. Ông Từ nghĩa là người lo nhang khói cho nhà chùa, ông đúng là người như vậy suốt 70 năm gắn với cuộc đời mình với khói hương chùa Phật Lớn. Ông là Nguyễn Văn Y, tự Ba Lưới, hiện là Trưởng ban Quản tự chùa Phật Lớn.