Hiểu sao về câu: “Tu hành thì không nên nói lỗi người”?

Ảnh: Phùng Anh Quốc
Ảnh: Phùng Anh Quốc
0:00 / 0:00
0:00
GNO - Kinh sách Phật giáo thường dạy “tu hành thì không nên nói lỗi người”. Như vậy, trong trường hợp muốn góp ý với các bạn đồng tu về những hạn chế, lầm lỗi của họ thì phải làm sao? (DIỆU TRÍ, tridieu…@gmail.com)

Bạn Diệu Trí thân mến!

Một trong những phẩm hạnh của người tu là không nói lỗi người. Tuy vậy, một trong những bổn phận của người tu là soi sáng, góp ý về những hạn chế của người thân, của bạn đạo để cùng nhau tiến bộ.

Không nói lỗi người là vì chúng ta luôn hướng ngoại mà ít khi nhìn lại chính mình. Phần lớn chúng ta thường có xu hướng ganh tỵ, soi mói, tìm lỗi của người để chỉ trích, phê phán và cười cợt. Điều này chẳng những không mang đến lợi ích cho sự tu tập mà còn gây ra sự tạp loạn, phóng dật và ngã mạn, tạo ác nghiệp không nhỏ.

Mỗi người nhìn chung đều có tốt và xấu, những phụng sự tích cực và các lầm lỗi tiêu cực. Cần phải nhìn nhận toàn diện về một người để có đánh giá khách quan và công bằng. Cho nên, thực hành không nói lỗi người cốt để rèn luyện cách nhìn nhận tích cực, thân thiện hơn với mọi người mà quan trọng nhất là dành thời giờ, tập trung tâm lực để hướng nội, tịnh hóa thân tâm của chính mình.

Tuy nhiên, sự góp ý và soi sáng cho nhau trong gia đình và các bạn đạo trong tu học là vô cùng cần thiết. Nếu quan sát tâm sẽ thấy rõ động cơ cũng như biểu hiện của hai tâm niệm “tìm lỗi để chỉ trích” và “góp ý nhằm xây dựng” hoàn toàn khác nhau. Góp ý xây dựng cho người thành công là cả một nghệ thuật. Người góp ý ngoài thiện tâm phải có đạo đức và uy tín; biết chọn thời điểm, không gian, hoàn cảnh thích hợp; vận dụng năng lượng ái ngữ linh hoạt để thuyết phục và cảm hóa người. Cho nên, nói lỗi người bằng tâm từ bi, ngôn ngữ hòa ái, thể hiện chân tình với mong muốn xây dựng thì sẽ mang đến hiệu ứng trị liệu và chuyển hóa rất tích cực.

Vì vậy, người tu chỉ tùy duyên “nói lỗi người” trong tâm từ, mong ước chuyển hóa và tự kiện toàn để cùng nhau hướng thiện.

Chúc bạn tinh tấn!

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Phương pháp giải quyết vấn đề càng ngày càng trở nên quan trọng hơn khi thế giới càng đông người và càng nhiều vấn đề và thách thức đa dạng cần được quản lý sao cho thỏa đáng

Phương pháp giải quyết vấn đề và Tứ diệu đế

NSGN - “Bụt ở cong/ trong nhà, chẳng phải tìm xa…”. Trích từ hồi thứ năm, Cư trần lạc đạo phú, vua Trần Nhân Tông 1258-1308 (Bụt biểu tượng cho trí tuệ, phiên âm từ tiếng Phạn budh - có nghĩa là hiểu, biết, ý thức được, giác...).
Đức Pháp chủ GHPGVN, chư tôn đức, lãnh đạo TP.HCM và các đại biểu bên bia đá lưu niệm công trình "Vườn cây Đại đoàn kết" - Ảnh: Trung Thắng

Vườn cây Đại đoàn kết - Thêm mảng xanh chở che hồn phố

GNO - Những mảng xanh của “Vườn cây Đại đoàn kết” được tăng cường, phủ thêm, như một biểu tượng của tinh thần đoàn kết, chung lòng, cùng ý chí xây dựng Thành phố trở thành nơi đáng sống – của mọi thành phần xã hội, trong đó có cộng đồng Phật giáo kế thừa truyền thống hộ quốc an dân...
Đại tượng Bồ-tát Quán Thế Âm

Gia Lai: Thiêng liêng đêm vía Bồ-tát Quán Thế Âm tại Ni viện Quan Âm

GNO - Trong không gian thanh tịnh của Ni viện Quan Âm, thuộc quần thể thiền viện Thiên Hưng (xã Cát Tiến, tỉnh Gia Lai), tối 19-6-Bính Ngọ (1-8-2026), chư Tăng Ni cùng đông đảo Phật tử, thiện nam tín nữ đã trang nghiêm vân tập tham dự chương trình Lễ vía Bồ-tát Quán Thế Âm, nhất tâm hướng về bậc Đại Bi cứu khổ.

Thông tin hàng ngày