Hiểu sao về câu: “Tu hành thì không nên nói lỗi người”?

Ảnh: Phùng Anh Quốc
Ảnh: Phùng Anh Quốc
0:00 / 0:00
0:00
GNO - Kinh sách Phật giáo thường dạy “tu hành thì không nên nói lỗi người”. Như vậy, trong trường hợp muốn góp ý với các bạn đồng tu về những hạn chế, lầm lỗi của họ thì phải làm sao? (DIỆU TRÍ, tridieu…@gmail.com)

Bạn Diệu Trí thân mến!

Một trong những phẩm hạnh của người tu là không nói lỗi người. Tuy vậy, một trong những bổn phận của người tu là soi sáng, góp ý về những hạn chế của người thân, của bạn đạo để cùng nhau tiến bộ.

Không nói lỗi người là vì chúng ta luôn hướng ngoại mà ít khi nhìn lại chính mình. Phần lớn chúng ta thường có xu hướng ganh tỵ, soi mói, tìm lỗi của người để chỉ trích, phê phán và cười cợt. Điều này chẳng những không mang đến lợi ích cho sự tu tập mà còn gây ra sự tạp loạn, phóng dật và ngã mạn, tạo ác nghiệp không nhỏ.

Mỗi người nhìn chung đều có tốt và xấu, những phụng sự tích cực và các lầm lỗi tiêu cực. Cần phải nhìn nhận toàn diện về một người để có đánh giá khách quan và công bằng. Cho nên, thực hành không nói lỗi người cốt để rèn luyện cách nhìn nhận tích cực, thân thiện hơn với mọi người mà quan trọng nhất là dành thời giờ, tập trung tâm lực để hướng nội, tịnh hóa thân tâm của chính mình.

Tuy nhiên, sự góp ý và soi sáng cho nhau trong gia đình và các bạn đạo trong tu học là vô cùng cần thiết. Nếu quan sát tâm sẽ thấy rõ động cơ cũng như biểu hiện của hai tâm niệm “tìm lỗi để chỉ trích” và “góp ý nhằm xây dựng” hoàn toàn khác nhau. Góp ý xây dựng cho người thành công là cả một nghệ thuật. Người góp ý ngoài thiện tâm phải có đạo đức và uy tín; biết chọn thời điểm, không gian, hoàn cảnh thích hợp; vận dụng năng lượng ái ngữ linh hoạt để thuyết phục và cảm hóa người. Cho nên, nói lỗi người bằng tâm từ bi, ngôn ngữ hòa ái, thể hiện chân tình với mong muốn xây dựng thì sẽ mang đến hiệu ứng trị liệu và chuyển hóa rất tích cực.

Vì vậy, người tu chỉ tùy duyên “nói lỗi người” trong tâm từ, mong ước chuyển hóa và tự kiện toàn để cùng nhau hướng thiện.

Chúc bạn tinh tấn!

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Ban Từ thiện xã hội Báo Giác Ngộ trao tiền của bạn đọc ủng hộ bệnh nhân nghèo

Ban Từ thiện trao tiền ủng hộ của bạn đọc đến bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn

GNO -  Ngày 22-5, tại tòa soạn Báo Giác Ngộ (P.Xuân Hòa), Hòa thượng Thích Duy Trấn, Phó Trưởng ban Từ thiện xã hội Báo Giác Ngộ, cùng Ni sư Thích nữ Thông Liên, Chánh Văn phòng Ban Từ thiện xã hội Báo Giác Ngộ đã trao tiền của bạn đọc ủng hộ đến các bệnh nhân hiểm nghèo đăng trên mục Mở rộng lòng của báo.
Tuần lễ Phật đản của Phật giáo người Hoa TP.HCM diễn ra tại chùa Vạn Phật thu hút sự quan tâm, tham dự của đông đảo tín đồ Phật tử - Ảnh: Hạnh Ý/BGN

Đại lễ Phật đản liên phường tại chùa Vạn Phật

GNO - Chiều mùng 10 tháng Tư (26-5-2026), hàng trăm Tăng Ni, Phật tử liên phường Chợ Quán, An Đông và Chợ Lớn đã trang nghiêm dự Đại lễ Phật đản tập trung tại chùa Vạn Phật - Văn phòng Ban Đại diện Phật giáo người Hoa TP.HCM.
Nhà nghèo, con bị ung thư xương

Nhà nghèo, con bị ung thư xương

GNO - (MRLT 1340 - 2026) Đó là hoàn cảnh của ông Trần Văn Nhân thường trú tại ấp Bình Thới, xã Bình Phú, tỉnh Đồng Tháp có con trai bị bệnh nặng cần được giúp đỡ để điều trị.

Thông tin hàng ngày