Giai thoại thiền: Cao và xa

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa
0:00 / 0:00
0:00
GNO - Tại thiền viện Long Hổ, chư Tăng đang vẽ bức tranh con rồng đấu với con cọp. Rồng thì cuộn mình trên mây sắp vồ xuống. Cọp thì chực sẵn muốn vồ lên. Chư Tăng cứ tô đi vẽ lại mãi mà thấy cái thế vẫn chưa xứng.

Vừa lúc đó, Thiền sư Thiện Chiêu Phần Dương từ bên ngoài đi vào. Chư Tăng thỉnh ngài xem và xin cho lời bình phẩm. Thiền sư xem xong, nói:

- Về hình dáng bên ngoài của rồng và cọp thì vẽ tốt rồi. Song các ông có biết rồng và cọp có những đặc tính gì chăng? Nay cần phải rõ. Rồng trước khi nó xông trận thì đầu nó phải co rút lại phía sau. Cọp khi cần nhảy vồ lên thì đầu nó hẳn phải cúi thấp xuống. Cổ rồng rút lùi phía sau càng nhiều; đầu cọp cúi càng sát đất thì chúng mới xông càng nhanh, nhảy càng cao được.

Chư Tăng nghe xong rất hoan hỷ và thưa rằng:

- Thật là một lời nói phá của Hòa thượng! Chúng con không những vẽ đầu con rồng hướng mạnh về trước, mà cái đầu con cọp cũng giương rất là cao. Hèn chi khi nãy giờ xem hoài mà cảm thấy động tác không có xứng.

Nhơn đó, Thiền sư Vô Đức chỉ dạy thêm:

- Đạo lý xử sự với người và tham thiền học đạo cũng như vậy. Sau khi lùi một bước để chuẩn bị thì mới có thể xông được xa. Sau khi thấp mình xuống một chút để phản tỉnh thì mới có thể nhảy được cao.

Chư Tăng chưa hiểu nên thưa hỏi thêm:

- Bạch Hòa thượng, người mà lùi bước thì đâu có thể tiến tới trước được? Người mà thấp mình xuống thì đâu thể nhảy càng cao?

Sư nghiêm nghị bảo:

- Các ông hãy nghe một bài thơ thiền của ta đây thì rõ.

Tay nắm mạ non cắm đầy ruộng,

Cúi đầu liền thấy trời trong nước.

Thân tâm thanh tịnh mới đạo mầu,

Lui bước vốn là tiến tới trước.

Âm:

Thủ bả thanh ương sáp mãn điền,

Đê đầu tiện kiến thủy trung thiên.

Thân tâm thanh tịnh phương vi đạo,

Thối bộ nguyên lai thị hướng tiền.

Ngài bảo:

- Các ông có thể lãnh hội được chăng?

Ngay đó mọi người mới bừng tỉnh lời ngài dạy.

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Cắt băng khai mạc triển lãm Văn hóa Phật giáo chào mừng Đại hội X và Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập GHPGVN - Ảnh: Trung Thắng/BGN

Khai mạc triển lãm Văn hóa Phật giáo chào mừng Đại hội X và Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập GHPGVN

GNO - Chiều nay, 5-11, trong không khí hân hoan ngày đầu tiên của Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031 và Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập GHPGVN, Ban Văn hóa Trung ương đã tổ chức Lễ khai mạc triển lãm “Văn hóa Phật giáo” tại Thư viện Trí Quảng thuộc Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM.
Quang cảnh buổi họp báo

Hơn 400 hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026

GNO - Sáng 5-11, tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức họp báo thông tin về các hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 và công tác chuẩn bị Lễ kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24-11-1946 - 24-11-2026).
 Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn: Nhân sự đảm bảo tinh thần đoàn kết, hòa hợp, kế thừa và phát triển

Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn: Nhân sự đảm bảo tinh thần đoàn kết, hòa hợp, kế thừa và phát triển

GNO - Bên thềm Đại hội, Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự GHPGVN, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031 nói về nhân sự sẽ giới thiệu vào Hội đồng Trị sự nhiệm kỳ mới.

Thông tin hàng ngày