Vì sao chúng ta khổ đau?

GNO - Chắc chắn chúng ta từng hỏi câu này và từng kết luận rằng do người nào đó hại mình, do người nào đó "lấy" đi hạnh phúc của mình, hoặc do mình vô tình đánh mất hạnh phúc... Ít khi chúng ta nhận diện rằng, do chúng ta còn tham-sân-si (3 gốc rễ tạo nên khổ đau mà Bụt gọi là 3 món độc).

wa1268496127.nv.jpgwa1268496127.nv.jpg
Ảnh minh họa
Do si (ngu si, trí tuệ bị lu mờ) nên mình nhìn khôngrõ, hoặc không thấy mọi sự-vật trên thế gian hễ có hình tướng thì đều hư vọng (tuân theo quy luật sanh-trụ-dị-diệt). Vì thế, mình không hề chăm sóc và cũng không bao giờ để ý tới, đến khi nó di (thay đổi) hoặc diệt (không còn biểu hiện nữa) thì mình khổ đau, than trách. Cái này mình thường gặp trong hiện tượng già đi của thân mình và mất đi của những người thân-thương!Do si, nên mình mới tham, mới chất chứa nhiều tài vật, dính mắc vào danh-lợi, quyền lực. Bởi si nên mình không thấy ngay cả thân mình còn tạm bợ, vì thế mình không thấy các vật khác, danh lợi cũng tạm bợ, không thật. Mình dính mắc, cần cầu đến điên đảo mộng tưởng, đến không làm chủ được bản thân và khổ đau. Vì tham, vì muốn thật nhiều, không biết đủ và luôn chấp giữ nên khi nó mất đi theo quy luật sanh-diệt thì mình sẽ sân hận, sẽ nghĩ là mình đã bị ai đó "cướp mất" cái của mình, thuộc về mình (trong khi những vật hoặc người kia cũng nằm trong quy luật sanh diệt, vô thường mà mình không hay). Và cái này cũng liên quan tới si, tức là mình không thấy được nhơn quả của sự mất mát, đôi khi mình đã từng lấy đi những cái không phải của mình rồi, nay bị lấy, cớ sao sân hận? Nếu thấy và sống với nhơn quả thì mình sẽ mỉm cười an nhiên, hứa trả và hứa không vay nữa (nghĩa là không tạo nhơn xấu).Đến đây, mình thấy 3 món độc tham-sân-si có trong nhau. Khi si thì sẽ tham và vì tham nên sân; vì sân nên si và vì si nên tham-sân, vì tham nên sân và do tham-sân nên si...
L.Đ.L

LTS: Bạn đọc viết bài cho chuyên mục, vui lòng gửi về bandocgiacngo@gmail.com. Bài không quá 800 chữ, là những suy tư trước cuộc sống, thời sự đang diễn ra quanh mình.

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Tác giả, Hòa thượng Thích Phước Sơn (bên phải, ngoài cùng) với Trưởng lão Hòa thượng Thích Minh Châu, Hòa thượng Thích Giác Toàn, Hòa thượng Thích Chơn Thiện tại thiền viện Vạn Hạnh lúc chưa kiến thiết - Ảnh tư liệu BGN

Nhìn từ một thời: Kính tưởng nhớ Hòa thượng Minh Châu

GNO - Được gần gũi với Thượng tọa Minh Châu trong một năm học, chúng tôi cũng dần biết thêm về thân thế của Thượng tọa. Thượng tọa Minh Châu xuất thân từ một gia đình có truyền thống khoa bảng yêu nước và mộ Phật. Nội tổ là Đinh Văn Chất (1847-1887), thân phụ là Đinh Văn Chấp (1882-1953) đều là tiến sĩ Hán học...
Ni trưởng Thích nữ Như Tịnh - trụ trì thiền viện Linh Chiếu (Đồng Nai) vừa viên tịch

Ni trưởng Thích nữ Như Tịnh - trụ trì thiền viện Linh Chiếu (Đồng Nai) vừa viên tịch

GNO - Theo nguồn tin Báo Giác Ngộ, Ni trưởng Thích nữ Như Tịnh, Chứng minh Phân ban Ni giới Phật giáo TP.Đồng Nai, Thành viên Ban Quản trị Thiền phái Trúc Lâm VN, trụ trì thiền viện Linh Chiếu (xã Phước Thái) vừa viên tịch lúc 10 giờ 50 phút hôm nay, 15-7-2026 (nhằm ngày 2-6-Bính Ngọ); trụ thế 85 năm, 56 hạ lạp.

Thông tin hàng ngày