Vì sao chúng ta khổ đau?

GNO - Chắc chắn chúng ta từng hỏi câu này và từng kết luận rằng do người nào đó hại mình, do người nào đó "lấy" đi hạnh phúc của mình, hoặc do mình vô tình đánh mất hạnh phúc... Ít khi chúng ta nhận diện rằng, do chúng ta còn tham-sân-si (3 gốc rễ tạo nên khổ đau mà Bụt gọi là 3 món độc).

wa1268496127.nv.jpgwa1268496127.nv.jpg
Ảnh minh họa
Do si (ngu si, trí tuệ bị lu mờ) nên mình nhìn khôngrõ, hoặc không thấy mọi sự-vật trên thế gian hễ có hình tướng thì đều hư vọng (tuân theo quy luật sanh-trụ-dị-diệt). Vì thế, mình không hề chăm sóc và cũng không bao giờ để ý tới, đến khi nó di (thay đổi) hoặc diệt (không còn biểu hiện nữa) thì mình khổ đau, than trách. Cái này mình thường gặp trong hiện tượng già đi của thân mình và mất đi của những người thân-thương!Do si, nên mình mới tham, mới chất chứa nhiều tài vật, dính mắc vào danh-lợi, quyền lực. Bởi si nên mình không thấy ngay cả thân mình còn tạm bợ, vì thế mình không thấy các vật khác, danh lợi cũng tạm bợ, không thật. Mình dính mắc, cần cầu đến điên đảo mộng tưởng, đến không làm chủ được bản thân và khổ đau. Vì tham, vì muốn thật nhiều, không biết đủ và luôn chấp giữ nên khi nó mất đi theo quy luật sanh-diệt thì mình sẽ sân hận, sẽ nghĩ là mình đã bị ai đó "cướp mất" cái của mình, thuộc về mình (trong khi những vật hoặc người kia cũng nằm trong quy luật sanh diệt, vô thường mà mình không hay). Và cái này cũng liên quan tới si, tức là mình không thấy được nhơn quả của sự mất mát, đôi khi mình đã từng lấy đi những cái không phải của mình rồi, nay bị lấy, cớ sao sân hận? Nếu thấy và sống với nhơn quả thì mình sẽ mỉm cười an nhiên, hứa trả và hứa không vay nữa (nghĩa là không tạo nhơn xấu).Đến đây, mình thấy 3 món độc tham-sân-si có trong nhau. Khi si thì sẽ tham và vì tham nên sân; vì sân nên si và vì si nên tham-sân, vì tham nên sân và do tham-sân nên si...
L.Đ.L

LTS: Bạn đọc viết bài cho chuyên mục, vui lòng gửi về bandocgiacngo@gmail.com. Bài không quá 800 chữ, là những suy tư trước cuộc sống, thời sự đang diễn ra quanh mình.

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Có 731 bộ hài cốt liệt sĩ được quy tập tại Công viên Lê Thị Riêng trong đợt 1 (tính đến ngày 14-10-2026) - Ảnh: Trần Thế Phong

Màu cúc trắng và giọt nước mắt, ngày đón 731 liệt sĩ về với Đất Mẹ

GNO - Sáng ngày 14-10, giữa cái nắng chói chang của TP.HCM, người dân lặng lẽ xếp hàng, ôm những nhành cúc trắng tiễn đưa 731 hài cốt các Anh hùng liệt sĩ và đồng bào yêu nước hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, từ Công viên Lê Thị Riêng về an nghỉ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Thành phố.
Hòa thượng Thích Hải Ấn: Cần chú trọng nhiều đến đạo phong và học phong của Tăng Ni trẻ

Hòa thượng Thích Hải Ấn: Cần chú trọng nhiều đến đạo phong và học phong của Tăng Ni trẻ

GNO - Là vị giáo phẩm gắn bó lâu năm với hoạt động giáo dục Phật giáo tại cố đô, trước thềm Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031, Hòa thượng Thích Hải Ấn, Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự, Viện trưởng Học viện Phật giáo VN tại Huế đã có những chia sẻ về công tác đào tạo thế hệ trẻ.
Thánh tượng Bồ-tát Quán Thế Âm tại thiền viện Trúc Lâm Tây Ninh - Ảnh: Nguyên Minh

Hạnh nguyện Quán Âm

GNO - Trời thu Tây Ninh dịu mát, tiếng chuông sớm ngân qua sân thiền viện còn đẫm sương. Trước tôn tượng Bồ-tát Quán Thế Âm, những bước chân chợt dừng trong tĩnh lặng. Nhành dương nghiêng bên tịnh bình cam lồ, bảo tướng trang nghiêm, ánh mắt hiền từ. 

Thông tin hàng ngày