Vì sao chúng ta khổ đau?

GNO - Chắc chắn chúng ta từng hỏi câu này và từng kết luận rằng do người nào đó hại mình, do người nào đó "lấy" đi hạnh phúc của mình, hoặc do mình vô tình đánh mất hạnh phúc... Ít khi chúng ta nhận diện rằng, do chúng ta còn tham-sân-si (3 gốc rễ tạo nên khổ đau mà Bụt gọi là 3 món độc).

wa1268496127.nv.jpgwa1268496127.nv.jpg
Ảnh minh họa
Do si (ngu si, trí tuệ bị lu mờ) nên mình nhìn khôngrõ, hoặc không thấy mọi sự-vật trên thế gian hễ có hình tướng thì đều hư vọng (tuân theo quy luật sanh-trụ-dị-diệt). Vì thế, mình không hề chăm sóc và cũng không bao giờ để ý tới, đến khi nó di (thay đổi) hoặc diệt (không còn biểu hiện nữa) thì mình khổ đau, than trách. Cái này mình thường gặp trong hiện tượng già đi của thân mình và mất đi của những người thân-thương!Do si, nên mình mới tham, mới chất chứa nhiều tài vật, dính mắc vào danh-lợi, quyền lực. Bởi si nên mình không thấy ngay cả thân mình còn tạm bợ, vì thế mình không thấy các vật khác, danh lợi cũng tạm bợ, không thật. Mình dính mắc, cần cầu đến điên đảo mộng tưởng, đến không làm chủ được bản thân và khổ đau. Vì tham, vì muốn thật nhiều, không biết đủ và luôn chấp giữ nên khi nó mất đi theo quy luật sanh-diệt thì mình sẽ sân hận, sẽ nghĩ là mình đã bị ai đó "cướp mất" cái của mình, thuộc về mình (trong khi những vật hoặc người kia cũng nằm trong quy luật sanh diệt, vô thường mà mình không hay). Và cái này cũng liên quan tới si, tức là mình không thấy được nhơn quả của sự mất mát, đôi khi mình đã từng lấy đi những cái không phải của mình rồi, nay bị lấy, cớ sao sân hận? Nếu thấy và sống với nhơn quả thì mình sẽ mỉm cười an nhiên, hứa trả và hứa không vay nữa (nghĩa là không tạo nhơn xấu).Đến đây, mình thấy 3 món độc tham-sân-si có trong nhau. Khi si thì sẽ tham và vì tham nên sân; vì sân nên si và vì si nên tham-sân, vì tham nên sân và do tham-sân nên si...
L.Đ.L

LTS: Bạn đọc viết bài cho chuyên mục, vui lòng gửi về bandocgiacngo@gmail.com. Bài không quá 800 chữ, là những suy tư trước cuộc sống, thời sự đang diễn ra quanh mình.

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Quang cảnh phiên họp

Đà Nẵng: Ban Thường trực Ban Trị sự Phật giáo thành phố họp triển khai Phật sự cuối năm 2026

GNO - Ngày 17-11, tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Pháp Lâm (P.Hải Châu), Ban Thường trực Ban Trị sự GHPGVN TP.Đà Nẵng tổ chức phiên họp báo cáo kết quả Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X, nhiệm kỳ 2026-2031, triển khai các Phật sự cuối năm 2026 và phương hướng hoạt động năm 2027.
Báo Giác Ngộ số 1379: Những giá trị cao quý của Phật giáo trở thành phần quan trọng bản sắc văn hóa dân tộc

Báo Giác Ngộ số 1379: Những giá trị cao quý của Phật giáo trở thành phần quan trọng bản sắc văn hóa dân tộc

GNO - Một trong những nội dung đáng quan tâm trên số báo Giác Ngộ tuần này là bài phát biểu của Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại Đại lễ kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam (1981-2026) được tổ chức ở Cơ sở II - Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM.
Chùa Dâu (Thuận Thành, Bắc Ninh)

Quan hệ Ấn Độ và Việt Nam từ góc độ sức mạnh mềm ngoại giao văn hóa Phật giáo

NSGN - Trên nền tảng của chính sách “Hành động phía Đông”, sách lược ngoại giao văn hóa Phật giáo được Thủ tướng Narendra Modi vận dụng như một sức mạnh mềm để đẩy mạnh những nối kết văn hóa và tâm linh giữa Ấn Độ và châu Á; từ đó, tạo nền tảng phát triển các mối quan hệ, gia tăng tầm ảnh hưởng trong khu vực.

Thông tin hàng ngày