Bạn đọc - tòa soạn

Vì sao chúng ta khổ đau?

GNO - Chắc chắn chúng ta từng hỏi câu này và từng kết luận rằng do người nào đó hại mình, do người nào đó "lấy" đi hạnh phúc của mình, hoặc do mình vô tình đánh mất hạnh phúc... Ít khi chúng ta nhận diện rằng, do chúng ta còn tham-sân-si (3 gốc rễ tạo nên khổ đau mà Bụt gọi là 3 món độc).

wa1268496127.nv.jpgwa1268496127.nv.jpg
Ảnh minh họa
Do si (ngu si, trí tuệ bị lu mờ) nên mình nhìn khôngrõ, hoặc không thấy mọi sự-vật trên thế gian hễ có hình tướng thì đều hư vọng (tuân theo quy luật sanh-trụ-dị-diệt). Vì thế, mình không hề chăm sóc và cũng không bao giờ để ý tới, đến khi nó di (thay đổi) hoặc diệt (không còn biểu hiện nữa) thì mình khổ đau, than trách. Cái này mình thường gặp trong hiện tượng già đi của thân mình và mất đi của những người thân-thương!Do si, nên mình mới tham, mới chất chứa nhiều tài vật, dính mắc vào danh-lợi, quyền lực. Bởi si nên mình không thấy ngay cả thân mình còn tạm bợ, vì thế mình không thấy các vật khác, danh lợi cũng tạm bợ, không thật. Mình dính mắc, cần cầu đến điên đảo mộng tưởng, đến không làm chủ được bản thân và khổ đau. Vì tham, vì muốn thật nhiều, không biết đủ và luôn chấp giữ nên khi nó mất đi theo quy luật sanh-diệt thì mình sẽ sân hận, sẽ nghĩ là mình đã bị ai đó "cướp mất" cái của mình, thuộc về mình (trong khi những vật hoặc người kia cũng nằm trong quy luật sanh diệt, vô thường mà mình không hay). Và cái này cũng liên quan tới si, tức là mình không thấy được nhơn quả của sự mất mát, đôi khi mình đã từng lấy đi những cái không phải của mình rồi, nay bị lấy, cớ sao sân hận? Nếu thấy và sống với nhơn quả thì mình sẽ mỉm cười an nhiên, hứa trả và hứa không vay nữa (nghĩa là không tạo nhơn xấu).Đến đây, mình thấy 3 món độc tham-sân-si có trong nhau. Khi si thì sẽ tham và vì tham nên sân; vì sân nên si và vì si nên tham-sân, vì tham nên sân và do tham-sân nên si...
L.Đ.L

LTS: Bạn đọc viết bài cho chuyên mục, vui lòng gửi về bandocgiacngo@gmail.com. Bài không quá 800 chữ, là những suy tư trước cuộc sống, thời sự đang diễn ra quanh mình.

Tin cùng chuyên mục

Tin mới

Trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York

Diễn đàn Vesak 2026: Khai thác di sản Phật giáo nhằm thúc đẩy hòa bình và hợp tác toàn cầu

GNO - Nhân dịp Ngày Quốc tế Vesak, Phái đoàn Thường trực của Ấn Độ tại Liên Hiệp Quốc, phối hợp cùng các Phái đoàn Thường trực của Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Campuchia, Nhật Bản, Lào, Mông Cổ, Hàn Quốc, Thái Lan và Việt Nam, đã tổ chức một buổi tọa đàm vào ngày 30-4-2026 tại trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York.
Ban Tăng sự Phật giáo TP.HCM họp sơ duyệt hồ sơ giới tử đăng ký thọ giới Đại giới đàn Thanh Kiểm

Ban Tăng sự Phật giáo TP.HCM duyệt hồ sơ giới tử đăng ký thọ giới Đại giới đàn Thanh Kiểm Phật lịch 2570

GNO - Sáng nay, 26-5, Ban Tăng sự GHPGVN TP.HCM tổ chức buổi họp thẩm định và xét duyệt hồ sơ giới tử đăng ký thọ giới tại Đại giới đàn Thanh Kiểm nhằm bảo đảm công tác truyền giới được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định của Giáo hội và phù hợp tinh thần Luật tạng Phật giáo.

Thông tin hàng ngày