Họ yêu cầu bảo tồn khu vực xung quanh rộng khoảng 1.200 hecta và kêu gọi tổ chức Khảo sát Khảo cổ Ấn Độ (ASI) điều tra thêm về các di tích Phật giáo khác trong khu vực này.

Sohan Hattangadi, một nhà bảo vệ môi trường nổi tiếng đến từ Visakhapatnam, cho biết: “Toàn bộ khu vực này nên được giữ gìn và khảo sát, bởi vì có thể tồn tại những di tích cổ trên nhiều phần của đồi Thotlakonda, ngoài những nơi đã từng được khai quật trước đây”.

Di sản Thotlakonda được cho là một trong những tu viện Phật giáo lâu đời nhất ở Ấn Độ. Những cuộc khai quật tại đây đã phát hiện nhiều công trình như bảo tháp, đường đi bằng đá, các tháp cầu nguyện hình tròn, tịnh xá,... Người ta tìm thấy các hiện vật như tiền xu bạc Satavahana từ thế kỷ I-II TCN.

Khu phức hợp Phật giáo Thotlakonda lần đầu tiên được phát hiện trong một cuộc khảo sát trên không của hải quân Ấn Độ khi tìm kiếm vị trí để xây dựng căn cứ quân sự. Di sản này hiện được công nhận là di tích được bảo vệ theo Đạo luật về Di tích cổ đại và Di sản khảo cổ học của Andhra Pradesh năm 1960.

“Di tích này được phát hiện tình cờ vào những năm 1970, trong một cuộc khảo sát trên không để tìm vị trí cho căn cứ INS Kalinga của hải quân Ấn Độ. Các nghiên cứu sau đó của các nhà khảo cổ đã tiết lộ rằng Phật giáo từng phát triển rực rỡ tại khu vực Visakhapatnam khoảng 2.000 năm trước”, Hattangadi chia sẻ.

Đại tháp ở Thotlakonda

Theo nhà bảo vệ môi trường nổi tiếng và cựu quan chức hành chính EAS Sarma, vào ngày 2-5-1978, chính quyền bang đã thông báo rằng tổng diện tích 3.143 mẫu Anh (khoảng 1.272 hecta) tại Thotlakonda được công nhận là khu di sản Phật giáo và đưa vào danh sách bảo vệ của Sở Khảo cổ của bang. Tuy nhiên, do nguồn lực tài chính hạn chế, cơ quan chỉ có thể khai quật một phần nhỏ trên đỉnh đồi Thotlakonda và để lại khoảng 3.000 mẫu Anh (1.214 hecta) còn lại cho các cuộc thăm dò trong tương lai.

Vào tháng 7-2021, chính quyền bang đã hủy bỏ phần lớn diện tích bảo vệ của Thotlakonda, chỉ giữ lại 49 hecta trên đỉnh đồi, có khả năng là do áp lực từ các hoạt động bất động sản. Điều này làm dấy lên lo ngại về việc mất mát các chứng cứ khảo cổ quan trọng.

Ông Sarma đã đề xuất chuyển khu di tích này sang sự quản lý của ASI để thực hiện các nghiên cứu phi xâm lấn, sử dụng hình ảnh vệ tinh và các phương pháp địa vật lý nhằm phát hiện thêm chứng cứ khảo cổ học về nền văn minh Phật giáo từng tồn tại ở đây. Những kỹ thuật này đã được áp dụng thành công tại Bodh Gaya, nơi Đức Phật đạt được giác ngộ dưới gốc cây Bồ-đề.

Ông cũng nhấn mạnh rằng các tổ chức chuyên môn của Ấn Độ, như Viện Nghiên cứu Cao cấp Quốc gia, có thể hỗ trợ ASI trong việc này.